Een plek voor ons: Fatima Farheen Mirza aan het woord

De debuutroman van Fatima Farheen Mirza heeft al vele harten bij Paagman veroverd. Daarom vonden we het tijd om wat vragen aan de auteur van de roman Een plek voor ons te stellen.

Hoe kwam je tot het idee voor je roman?

Bestel Een plek voor ons nu bij Paagman.nl

Op de middelbare school sloot ik een deal met mijn vader: als ik mocht verhuizen voor mijn studie, dan zou ik geneeskunde gaan studeren. In mijn eerste jaar bleek dat ik vreselijk slecht was in scheikunde, dus schreef ik me in voor het vak ‘creatief schrijven’. In een van de lessen realiseerde ik me dat ik steeds weer schreef over dezelfde familieleden, die allemaal bezig waren met hetzelfde moment: het huwelijk van de oudste dochter. Het is tijd voor de familiefoto, maar de jongste zoon is nergens te bekennen. Ik werd nieuwsgierig naar deze familie: waarom was hij bij zo’n belangrijk moment afwezig? En hoe werd ieder familielid door zijn afwezigheid getroffen, maar was iedereen tegelijkertijd medeplichtig?

Het was ook de eerste keer dat ik wilde schrijven over personages met een vergelijkbare achtergrond, maar in eerste instantie aarzelde ik. Ik wilde hun levens niet uitbuiten, of een slechte indruk geven van de plek waar ik vandaan kwam, maar uiteindelijk wonnen mijn nieuwsgierigheid en de zorg die ik voor hen voelde het van mijn twijfels. Ik stapte van geneeskunde over naar creatief schrijven en gaf mezelf tien jaar om deze roman te schrijven. Ik zei tegen mezelf dat het in die tien jaar mijn taak was om recht te doen aan hun leven en om te leren hoe ik zo goed mogelijk kon schrijven, zodat ik hun verhaal met waardigheid en eerlijkheid kon vangen. Ik heb er uiteindelijk acht jaar aan gewerkt.

In hoeverre is je roman autobiografisch? Heb je te maken gehad met vergelijkbare dilemma’s als je personages?

Ik deel een vergelijkbare achtergrond met mijn personages, maar ik deel geen geschiedenis met ze. Ik wilde geen fictieve versie van mijn eigen leven schrijven, maar ik wilde eerder een fictieve familie verzinnen en die plaatsen in een context die me bekend is. Via mijn personages verkende ik vragen die ik had toen ik opgroeide, vragen die pas duidelijk werden nadat ik was begonnen met schrijven. Bijvoorbeeld: wat zijn we onze geliefden verschuldigd en wat onszelf? Wat voor relaties worden er gevormd tussen broers en zussen binnen een immigrantenfamilie? Wat gebeurt er in een gelovige familie wanneer één kind niet kan leven volgens dat geloof?

Wat wilde je uitdragen met je boek? Welk effect wilde je bij de lezer bereiken?

Ik wil dat lezers het gevoel hebben dat ze deze personages al hun hele leven kennen – dat ze hun prestaties vierden, dat ze getuige waren van hun donkerste, intiemste momenten. Ik wil dat ze die kloof zien tussen dat wat we voor elkaar voelen en dat wat we kunnen verwoorden. Hoe we zo beperkt zijn in ons vermogen om ons in te leven in de mensen van wie we houden, en hoe het handelen volgens onze aannames tragische gevolgen kan hebben. Mijn personages houden echt en veel van elkaar, maar toch falen ze om elkaar echt te begrijpen vanwege die aannames. Ik hoop dat dit boek ervoor zorgt dat lezers zich beter kunnen verplaatsen in de innerlijke levens van hun geliefden.

Ik heb genoten van het schrijven van deze roman. Ik hou van ieder personage, vooral van Amar, om wie het boek draait. Vandaag de dag is het soms ontmoedigend om een moslimvrouw in Amerika te zijn, en vooral frustrerend wanneer ik zie dat het geloof en de gemeenschap waar ik vandaan kom zo vaak verkeerd begrepen worden. Voor lezers die nog nooit een gezin als dit hebben ontmoet, hoop ik dat deze roman hen in staat zal stellen om deze personages als mensen te zien en deze specifieke familie als een gewone familie te beschouwen, als iedere andere familie.

Maar deze roman is ook een liefdesbrief aan en voor mijn gemeenschap. En hij is voor die lezers die hun eigen leven zelden in fictie, muziek of film weerspiegeld zagen, net als mijn broers en ik, zodat ze weten dat een leven als dat van hen net zo rijk is als dat van ieder ander en het net zo verdient om het onderwerp te zijn van een verhaal, waardoor zij misschien beter hun eigen ervaringen begrijpen, of het een beetje makkelijker vinden om hun eigen verhaal te vertellen.

Leesclubvragen

Wil jij nu ook de roman Een plek voor ons hier gaan lezen? Bij de uitgeverij hebben ze een set met leesclubvragen gemaakt, zodat het nóg leuker wordt om het boek te lezen. De leesclubvragen kan je vinden.

Geschreven door
Meer van Redactie Paagmag

Boek van de maand oktober: Een ongewoon huwelijk

We hebben deze maand voor het eerst een Kinderboek van de maand,...
Lees verder